Pożyczka SAFE coraz droższa. Polska może zapłacić miliardy więcej

Polska jest największym beneficjentem unijnego programu SAFE, który umożliwia państwom członkowskim zaciąganie długoterminowych pożyczek na inwestycje obronne. Na podstawie umowy podpisanej 8 maja 2026 roku nasz kraj może otrzymać maksymalnie 43,7 mld euro. Pieniądze mają zostać przeznaczone między innymi na modernizację armii i rozwój przemysłu zbrojeniowego.

Problemem pozostaje jednak ryzyko walutowe oraz zmieniające się koszty finansowania.

Pożyczka SAFE. Wzrost o 8 mld zł przez kurs euro

Jak wylicza "Fakt", w maju, kiedy kurs euro wynosił około 4,21 zł, wartość całej pożyczki SAFE w przeliczeniu na polską walutę sięgała około 184 mld zł. Tymczasem na przełomie października i listopada euro kosztowało już około 4,40 zł, a okresowo nawet 4,42 zł. Przy kursie 4,40 zł wartość 43,7 mld euro wynosi około 192 mld zł. Oznacza to różnicę rzędu 8 mld zł w stosunku do majowego przeliczenia.

Piotr Kuczyński, analityk Domu Inwestycyjnego Xelion, przyznaje, że od początku zwracał uwagę na możliwość wzrostu kosztów związanych ze zmianą kursu walutowego. "Przestrzegałem, że może się tak stać" – powiedział w rozmowie z "Faktem". Ekonomista wskazał, że rząd powinien był rozważyć zastosowanie zabezpieczeń przed wahaniami złotego. "Od początku mówiłem, że na miejscu ministra finansów należałoby zabezpieczyć kurs walutowy" – podkreślił.

Ryzyko dotyczy przede wszystkim przyszłej wartości zobowiązań i kosztów ich obsługi. Ostateczny wynik będzie zależał od kursu euro w terminach spłat, sposobu wykorzystania środków oraz ewentualnych zabezpieczeń walutowych.

Oprocentowanie SAFE. Odsetki mogą wynieść ponad 41 mld euro

"Fakt" zwraca uwagę na drugi czynnik wpływający na cenę finansowania, czyli oprocentowanie. Według informacji przekazanych gazecie przez Ministerstwo Finansów koszt finansowania transz SAFE jest powiązany z oprocentowaniem obligacji emitowanych przez Komisję Europejską. Dla kolejnych transz znaczenie mają warunki rynkowe obowiązujące w określonych okresach finansowania.

Resort wskazał, że koszt finansowania SAFE w pierwszym półroczu 2026 roku wyniósł 3,40 proc.

Gazeta przedstawiła symulację łącznych odsetek przy różnych poziomach oprocentowania:

• Przy 3,17 proc. – 38,8 mld euro.
• Przy 3,32 proc. – 40,6 mld euro.
• Przy 3,40 proc. – 41,6 mld euro.

Oznaczałoby to, że wzrost oprocentowania z 3,32 do 3,40 proc. przekłada się w przedstawionym modelu na dodatkowy miliard euro odsetek, czyli około 4,4 mld zł.

Pomimo wzrostu kosztów resort finansów przekonuje, że SAFE pozostaje korzystniejszym rozwiązaniem od samodzielnego zadłużania się Polski na rynkach finansowych.